zadra-na-www

MATRONATY

Panteon dla feministki
Barbara W. Lewicka   
11 września 2013

W listopadzie tego roku mija 220 rocznica stracenia na gilotynie pierwszej feministki francuskiej, Olimpii de Gouges [czyt. de-guż]. Od dwudziestu lat trwają starania o umieszczenie jej w gronie najwybitniejszych Francuzów i Francuzek w paryskim Panteonie. Dwadzieścia lat temu odbyła się w Paryżu demonstracja, która przypominała o jej dokonaniach. Grupa „Olimpia de Gouges na Panteon” od lat lobbuje na rzecz jej uhonorowania.

Olimpia de Gouges najbardziej znana jest jako autorka Deklaracji Praw Kobiety i Obywatelki. Odpowiedziała w ten sposób na w jej opinii zbyt mało demokratyczną i rewolucyjną Deklarację Praw Człowieka i Obywatela, dokument stworzony w 1789 roku przez najwybitniejszych myślicieli i działaczy Oświecenia, wspierających Rewolucję Francuską. Ich deklaracja ograniczyła się do objęcia równouprawnieniem tylko mężczyzn. Jedynie nieliczni postulowali objęcie równymi prawami także kobiet. To wykluczenie kobiet z praw obywatelskich pociągnęło za sobą reakcję. Deklaracja autorstwa Olimpii de Gouges została ogłoszona dwa lata później, w 1791 roku. Najbardziej kontrowersyjny zapis w tej deklaracji dotyczył uznania praw obywatelskich kobiet. Za krytykę najwyższych władz rewolucyjnych de Gouges została w 1793 roku skazana na śmierć przez zgilotynowanie.

Przyjechała do Paryża tuż przed rewolucją, jako dwudziestolatka. W atmosferze przedrewolucyjnej znalazła świetne warunki dla swoich radykalnych wówczas poglądów i wyborów życiowych. Krytykowała instytucję małżeństwa, nazywając ją grobem dla zaufania i miłości. Głosiła wyższość wolnych, partnerskich związków nad związkiem zalegalizowanym. Najchętniej wyrażała swoje poglądy w języku teatru. Stworzyła grupę teatralną, która grała jej sztuki. Najgłośniejszą stała się sztuka „Niewolnictwo Afrykanów”, w której demaskowała żądzę zysku jako przyczynę zniewolenia ludzi z Afryki i domagała się zniesienia niewolnictwa. Swoimi wówczas szalenie radykalnymi – dziś oczywistymi – poglądami na prawa człowieka przerastała o głowę ówczesnych radykałów. Panteon w Paryżu jest mauzoleum najwybitniejszych Francuzów i Francuzek. O tym, kto jest czy był najwybitniejszy we Francji, decydowały zazwyczaj najwyższe władze kraju, czyli – mężczyźni. Nic więc dziwnego, że w Panteonie spoczywa 71 mężczyzn i tylko 1 kobieta, Francuzka z wyboru, a Polka z urodzenia, Maria Skłodowska-Curie.

Obecny prezydent Francji, Francois Hollande, prezentuje się jako promotor idei równowagi genderowej. Stąd naciski na prezydenta, żeby jego działania dotyczyły też francuskiego odpowiednika Wawelu. Kandydatek do uhonorowania przez umieszczenie w Panteonie jest kilka, ale na decyzję w sprawie Olimpii de Gouges czekają nie tylko feministki francuskie, lecz także cały globalny feminizm.

 

Komentarze  

 
#2 dalida 2013-09-12 10:52
ja tez mmwie de. tak mnie uczą na francuskim, ktorego ucze sie od 4 lat. różnica miedzy dy a de zależy od ucha słuchającego i jest minimalna, nie ma sie co czepiac.
http://pl.forvo.com/word/olympe_de_gouges/
Cytować
 
 
#1 sylwia.s 2013-09-12 00:39
..."de Gouges [czyt. de-guż]"

DY. Jeśli się chce podawać wymowę fonetycznie, lepiej robić to prawidłowo.
Cytować
 

Dodaj komentarz


Kod antyspamowy
Odśwież

fio

© 2022. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Projekt: Olison's Project - usługi graficzne. Wykonanie: zecernia.net - strony www